عوامل مؤثر بر کاهش انگیزه شغلی معلمان دوره دوم ابتدایی شهرستان سبزوار در آموزش‌های مجازی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری برنامه ریزی درسی دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

2 دانشیار گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

3 دانشیار گروه علوم تربیتی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران

چکیده

پیشینه و اهداف: انگیزه‌ شغلی از مهم‌ترین معیارهایی است که در جامعه معلمان همواره باید در سطح بالایی قرار داشته باشد زیرا منجر به ارتقای عملکرد حرفه‌ای و کارایی آنان می‌گردد. از این‌رو شناخت عوامل مؤثر بر کاهش انگیزه شغلی معلمان از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. در آموزش‌های مجازی به سبب ماهیت این نوع آموزش‌ها، ضرورت این مسئله دوچندان می‌شود. پژوهش حاضر با هدف بررسی عوامل مؤثر بر کاهش انگیزه شغلی معلمان دوره دوم ابتدایی در آموزش‌های مجازی به انجام رسید. روش‌ها‌: رویکرد این پژوهش از نوع کیفی و روش آن تحلیل مضمون بود. جامعه آماری شامل کلیه معلمان دوره دوم ابتدایی شهرستان سبزوار بود که با استفاده از روش نمونه‌گیری هدفمند و پس از انجام مصاحبه با 10 نفر اشباع داده‌ها حاصل شد. یافته‌ها: در پژوهش حاضر از تحلیل مصاحبه‌ها شش مضمون اصلی مسائل آموزشی، مسائل اجتماعی و فرهنگی، مسائل شبکه ای و سخت افزاری، مسائل شخصی و خانوادگی، مسائل اداری و سازمانی و مسائل اقتصادی به عنوان مسائل مؤثر بر کاهش انگیزه شغلی معلمان شناسایی شدند. هر کدام از این مضامین دارای مضامین فرعی متعددی نیز بودند که نشان دهنده تفاوت نگرش‌ها و ادراکات معلمان نسبت به علل موثر بر کاهش انگیزه شغلی آنان است. نتیجه‌گیری: با توجه به یافته‌های تحقیق متولیان آموزش و پرورش باید نسبت به عوامل مؤثر بر انگیزه شغلی معلمان حساس بوده و زمینه افزایش انگیزه شغلی آنان را فراهم کنند.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


احمدی، غلامرضا و سجادی، زهره (1380). بررسی عوامل مؤثر بر افزایش انگیزه شغلی معلمان مدارس راهنمایی دخترانه شهر اصفهان از دیدگاه دانشجو معلمان، معلمان و مدیران. دانش و پژوهش در روان شناسی کاربردی. شماره 8، 55-68.
ادیب منش، مرزبان (1400). تجارب زیسته معلمان دوره ابتدایی و متوسطه از چالش های تدریس و ارائه راهکارهایی به منظور توانمندسازی معلمان برای تدریس در فضای مجازی. پژوهش در برنامه ریزی درسی، 18(70)، 60-75.
بازرگان، عباس (1394). مقدمه ای بر روش های تحقیق کیفی و آمیخته؛ رویکردهای متداول در علوم رفتاری. تهران: نشر دیدار.
بیرقی فرد، علی؛ کارگر، فاطمه؛ سالاری، صدیقه و کارگر، مجتبی (1399). شبکه آموزشی دانش آموزی(شاد)، مطالعات کاربردی در علوم اجتماعی و جامعه شناسی، 3(12)، 53-66.
پناهی، زهرا؛ مومنی، زهرا و صالحی، کیوان (1397). بازنمایی علل کاهش انگیزه شغلی معلمان در انجام فعالیت های حرفه‌ای: یک مطالعه پدیدارشناختی. پژوهش در تربیت معلم، 2(4 )، 71-107.
پورسلطانی رزندی، حسین (1371). بررسی کمی و کیفی هیأت علمی و مدرسین مراکز تربیت معلم تربیت بدنی وزارت آموزش و پرورش ایران، دانشگاه تربیت مدرس تهران.
حاجی‌زاده، انور؛ عزیزی، قادر و کیهان، جواد (1400). تحلیل فرصت‌ها و چالش‌های آموزش مجازی در دوران کرونا: رهیافت توسعه آموزش مجازی در پسا کرونا. تدریس پژوهی، 9(1)، 204-174.
حیاتی، داوود؛ ارشدی، نسرین و نیسی، عبدالکاظم (1391). اثر خشنودی از درآمد بر قصد ترک شغل: نقش واسطه ای خشنودی شغلی, تعهد سازمانی و انگیزش شغلی. دستاوردهای روانشناختی (علوم تربیتی و روان شناسی)، 19(1)، 19-42.
خنیفر، حسین؛ ابراهیمی، صلاح الدین و غلامی، بهمن (1400). تأثیر فلات شغلی ساختاری و محتوایی بر انگیزش شغلی معلمان. پویش در آموزش علوم انسانی، 7(22)، 1-22.
سجودی، عادل؛ نیازی، محسن و مزروعی، اسماعیل (1399). آینده پژوهی انگیزه شغلی معلمان با استفاده از روش تحلیل لایه ای علّی. راهبردهای نوین تربیت معلمان، 6(10 )، 149-168.
سجودی، عادل؛ نیازی، محسن و مزروعی، اسماعیل (1399). آینده پژوهی انگیزه شغلی معلمان با استفاده از روش تحلیل لایه ای علّی. نظریه و عمل در تربیت معلمان، شماره 10، 138-149.
شفیع زاده، علی (1381). بررسی عوامل انگیزش شغلی معلمان مرد تربیت بدنی. حرکت، شماره 14، 53-67.
عابدی جعفری، حسن؛ تسلیمی، محمدسعید؛ فقیهی، ابوالحسن و شیخ‌زاده، محمد (1390). تحلیل مضمون و شبکه مضامین: روشی ساده و کارآمد برای تبیین الگوهای موجود در داده‌های کیفی. اندیشه مدیریت راهبردی (اندیشه مدیریت)، 5(2)، 151-198.
قادرزاده، امید و فرجی، سیروان (1393). تحلیل تجربه های معلمان از دوشغله بودن؛ مطالعه کیفی دلایل و پیامدها. فصلنامه علمی پژوهشی راهبرد فرهنگ. 7 (26)، 119-146.
مرادی، امیر و ضرغامی، سعید (1400). تنگناها و راهبردهای به‌کارگیری شبکه‌ اجتماعی دانش‌آموزی (شاد) در تدریس و یادگیری دانش‌آموزان در دوران شیوع کرونا: مطالعه‌ای پدیدارشناسانه. نوآوری های آموزشی، شماره 78، 35-60.
ملکی، صادق و پورحیدر، رحیمه (1387). بررسی وضعیت انگیزش شغلی معلمان با توجه به سبک رهبری مدیران در مدارس. نشریه آموزش و ارزشیابی، 1(1)، 127-146.
مصیبی اردکانی، ملیحه؛ رضاپور میرصالح، یاسر و بهجتی اردکانی، فاطمه (1400). مشکلات و چالش‌های آموزش مجازی در دوران شیوع ویروس کرونا در مقطع ابتدایی. آموزش پژوهی، 7(27)، 65-79.
میری، افشین؛ فرهادی راد، حمید و پارسا، عبدالله (1396). بررسی وضعیت انگیزش شغلی معلمان مدارس ابتدایی شهر اندیمشک و رابطه آن با ویژگی‌های جمعیت شناختی آنان در سال تحصیلی 93-92. تحقیقات مدیریت آموزشی، 8(32)، 129-146.
 
Achmad, F., Hamid, A., & Badruddin, M. F. (2023). Optimization of Human Resource Management in Improving the Quality of Education at MI Hidayatul Islamiyah Pajarakan Probolinggo. JETISH: Journal of Education Technology Information Social Sciences and Health, 2(1), 334-342.
Braun, V., & Clarke, V. (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative research in psychology, 3(2), 77-101.
Dewi, E. R., Bundu, P., & Tahmir, S. (2016). The Influence of the Antecedent Variable on the Teachers' Performance through Achievement Motivation in Senior High School. International Journal of Environmental and Science Education, 11(9), 3161-3166.
Hitt, M. A., Miller, C. C., Colella, A., & Triana, M. (2017). Organizational behavior. John Wiley & Sons.
Hixon, E., Barczyk, C., Buckenmeyer, J., & Feldman, L. (2011). Mentoring university faculty to become high quality online educators: A program evaluation. Online Journal of Distance Learning Administration14(5), 2011.
United Nations Girls' Education Initiative. (2014). Teaching and learning: achieving quality for all; EFA global monitoring report, 2013-2014; gender summary (Ara).
Khun-Inkeeree, H., Yusof, M. R., Maruf, I. R., Mat, T. R. T., & Sofian, F. N. R. M. (2022, May). Enhancing School Effectiveness by Implementing Identified and Intrinsic Motivation among Primary School Teachers. In Frontiers in Education (Vol. 7, p. 852378). Frontiers.
Rosamaji, R. (2023). Improving Teacher Work Motivation through Academic Supervision in SDN Sendangmulyo 04 Semarang City. Fikroh: Jurnal Pemikiran dan Pendidikan Islam, 16(2), 77-93.
Tirana, J., Trungu, D., & Chiesi, L. (2023). Motivation Factors Influence Teachers’ Job Satisfaction. Journal of Educational and Social Research, 13(3), 265-265.
Žibėnienė, G., Gudelis, D., Žemaitaitytė, I., & Stasiukynas, A. (2022). Factors Increasing TeachersMotivation: The Case of Vilnius City Municipality. Public Policy and Administration, 21(3). 280-291.