پیشینه و اهداف: پژوهش حاضر باهدف بررسی تأثیر برنامه درسی پنهان بر مسئولیت‌پذیری فردی و اجتماعی دانش‌آموزان پایه اول ابتدایی در منطقه 16 شهر تهران انجام شده است. برنامه درسی پنهان به عنوان یک شاخص و شایستگی کلیدی، می تواند زمینه ساز درونی سازی مسئولیت پذیری در ابعاد فردی و اجتماعی باشد. روش‌ها: روش پژوهش حاضر شبه آزمایشی با طرح پیش آزمون پس آزمون تک گروهی بوده و جامعه آماری شامل 135 دانش آموز از 5 مدرسه بود که به شیوه نمونه گیری خوشه‌ای انتخاب شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسش‌نامه استاندارد برنامه درسی پنهان (1388) با پایایی 973/0 و پرسش‌نامه محقق ساخته مسئولیت‌پذیری فردی و اجتماعی با پایایی 93/0 بودند. داده‌ها با استفاده ازآزمون های تی مستقل و لوین تحلیل شدند. یافته‌ها:. نتایج پژوهش نشان داد برنامه درسی پنهان تأثیر معناداری بر افزایش مسئولیت‌پذیری فردی و اجتماعی دانش‌آموزان داشته است . آزمون t افزایش معنادار نمرات را در تمام مؤلفه‌ها تأیید کرد که نشانگر تاثیر مثبت مداخله آموزشی بود. بیشترین تأثیر بر برنامه‌ریزی و نظم فردی و حفاظت از محیط زیست مشاهده شد. نتیجه‌گیری: یکی از مؤلفه‌های بسیار مهم در مسئولیت‌پذیری فردی و اجتماعی دانش‌آموزان برنامه درسی پنهان است؛ لذا پیشنهاد می‌شود برنامه‌های درسی پنهان متنوع و هدفمند طراحی و اجرا شوند تا شکاف بین دو نوع برنامه درسی کاهش یابد.
اصفهانی, مریم و حسینی نوید, مسیحا سادات . (1405). بررسی تأثیر برنامه درسی پنهان بر مسئولیت‌پذیری فردی و اجتماعی دانش‌آموزان پایه اول ابتدایی شهر تهران. پژوهش در مطالعات برنامه درسی تربیت معلم, (), -. doi: 10.48310/jcdr.2025.19167.1172
MLA
اصفهانی, مریم , و حسینی نوید, مسیحا سادات . "بررسی تأثیر برنامه درسی پنهان بر مسئولیت‌پذیری فردی و اجتماعی دانش‌آموزان پایه اول ابتدایی شهر تهران", پژوهش در مطالعات برنامه درسی تربیت معلم, , , 1405, -. doi: 10.48310/jcdr.2025.19167.1172
HARVARD
اصفهانی, مریم, حسینی نوید, مسیحا سادات. (1405). 'بررسی تأثیر برنامه درسی پنهان بر مسئولیت‌پذیری فردی و اجتماعی دانش‌آموزان پایه اول ابتدایی شهر تهران', پژوهش در مطالعات برنامه درسی تربیت معلم, (), pp. -. doi: 10.48310/jcdr.2025.19167.1172
CHICAGO
مریم اصفهانی و مسیحا سادات حسینی نوید, "بررسی تأثیر برنامه درسی پنهان بر مسئولیت‌پذیری فردی و اجتماعی دانش‌آموزان پایه اول ابتدایی شهر تهران," پژوهش در مطالعات برنامه درسی تربیت معلم, (1405): -, doi: 10.48310/jcdr.2025.19167.1172
VANCOUVER
اصفهانی, مریم, حسینی نوید, مسیحا سادات. بررسی تأثیر برنامه درسی پنهان بر مسئولیت‌پذیری فردی و اجتماعی دانش‌آموزان پایه اول ابتدایی شهر تهران. پژوهش در مطالعات برنامه درسی تربیت معلم, 1405; (): -. doi: 10.48310/jcdr.2025.19167.1172
)